Kongres, który odbył się 19 września w sali Satin andel’s Hotel Łódź, otworzył marszałek województwa łódzkiego Witold Stępień. Po powitaniu gości, powiedział, że biogospodarka jest niezwykle ważna dla Unii Europejskiej. Jej obrót to dwa miliardy euro rocznie, zatrudnia 20 mln osób, a każde zainwestowane w badania 1 euro, przynosi 10 euro zysku.

 

 

Na planecie będzie niedługo 9 mld ludzi. Gospodarka musi się zmienić i musimy się do tego dopasować. Niezwykle ważnym zadaniem czekającym nas w najbliższym czasie jest pokazanie, jak polska gospodarka powinna aplikować o środki unijne.

Następnie zastępca Dyrektora Narodowego Centrum Badań i Rozwoju Leszek Grabarczyk i Marszałek Województwa Łódzkiego podpisali umowę o współpracy.

Pierwszym prelegentem był Tomasz Calikowski z Dyrekcji Generalnej ds. Badań Naukowych i Innowacji Komisji Europejskiej. Zauważył, że biogospodarka jest dużym wyzwaniem nie tylko w Europie. W USA inwestuje się w nią ponad 1.4 mld rocznie.

Biogospodarka może być sposobem na wykorzystanie odpadów z różnych źródeł. Ważne jest przede wszystkim tworzenie zamkniętych systemów „kolistych”. Nowe biorafinerie, nie powinny ograniczać się do produktów energetycznych, ale produkować substancje dla przemysłu.

Mimo, że nowy budżet UE jest mniejszy od poprzedniego, na badania dotyczące biogospodarki przeznaczono większe środki, niż w latach poprzednich.

Rozpoczynający się w Unii Europejskiej konkurs Horyzont 2020 to największy w historii program finansowania badań naukowych i innowacji. Jego budżet w latach 2014-2020 wynosi prawie 80 mld euro. Jest znacznie uproszczony i jest większy niż poprzednie konkursy z VIII programu ramowego. Chodzi w nim o stworzenie spójnego systemu finansowania innowacji: od koncepcji naukowej, poprzez etap badań, aż po wdrożenie nowych rozwiązań, produktów czy technologii.

W programie przewidziano 3 bloki:

  1. Doskonała nauka
  2. Przywództwo przemysłowe
  3. Wyzwania społeczne (największy)
    – zdrowie, zmiany demograficzne i dobrostan
    – bezpieczeństwo żywnościowe, zrównoważone rolnictwo, badania mórz i wód    śródlądowych oraz biogospodarka
    – bezpieczna, czysta i efektywna energia
    – inteligentny, zielony i zintegrowany transport
    – działania w dziedzinie klimatu, środowisko, efektywna gospodarka zasobami i surowce
    – Europa w zmieniającym się świecie – integracyjne, innowacyjne i refleksyjne społeczeństwa
    – bezpieczne społeczeństwa – ochrona wolności i bezpieczeństwa Europy i jej obywateli.

Unia Europejska ma kilka mocnych punktów:

  1. Sektor rolny – bardzo podzielony – mamy dużo małych i średnich firm.
  2. Sektor leśny.
  3. Sektor odpadów.
  4. Większość firm produkujących enzymy ma siedzibę w UE. Udział bioekonomi dochodzi do 30% produktów chemicznych.

W rozwoju biogospodarki bardzo duże znaczenie ma klient. Dlatego ważny jest rozwój potencjału regionalnego. Tam będzie się odbywała główna produkcja i sprzedaż. Biopaliwa i bioetanol w niektórych regionach już mają bardzo duży udział.

Głównym obszarem zainteresowania Komisji Europejskiej jest partnerstwo.

Partnerstwo publiczno-prywatne rozwija się intensywnie. Bioprzemysł jest nowy na tym rynku, ale budzi duże zainteresowanie. Finansowanie 1:3, gdy w innych sektorach wynosi 1:1. Przykładem partnerstwa publiczno-prywatnego UE i Konsorcjum Bioprzemysłu jest Mała Agencja Finansowa o kapitale 1,7 md euro, z czego 3/4 pochodzi od przemysłu. Zarządzać partnerstwem będzie Komisja i Konsorcjum:

  • 2 administracje
  • 2 struktury doradcze
  • Komitet Naukowy

W ramach projektu Horyzont 2020 ogłoszono już pierwszy (mały) konkurs. Nowy, większy będzie ogłoszony wiosna-lato na portalu uczestnictwa.

Finansowanie projektów: badawczo-innowacyjnych 100% (dla wszystkich poza dużym przemysłem), projekty innowacyjne (rynkowe) do 70% w ramach 16 tematów.

Ministerstwo Nauki zaproponowało wspólne działanie na rzecz Programu. Pod tym dobrowolnym zobowiązaniem do wspierania i aktywizacji zespołów badawczych w pozyskiwaniu pieniędzy na rozwój nauki podpisało się ponad 330 uczelni, wydziałów i instytutów.

Na 16 województw polskie programy operacyjne przedstawiło Unii Europejskiej 11 województw. Przeważają tematy związane z biomasą.

Nowe projekty będą bardziej skomplikowane. Nie tylko drogi i oczyszczalnie, ale wartość intelektualna. Dlatego ważną wskazówką było przypomnienie, że należy się skupić na partnerstwie publiczno-prywatnym, ale nie na wykorzystaniu biomasy wyłącznie do produkcji energii.

Następnie głos zabrała Monika Rzepecka z Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Mówiła o instrumentach rozwoju biogospodarki. Horyzont 2020 połączył badania i gospodarkę, ale w Polsce nie ma jeszcze dokumentu, który mówiłby, jak realizować komponent biogospodarki i strategii, jak ją rozwijać.

Wzrasta znaczenia rozproszonych i odnawialnych źródeł energii na obszarach wiejskich i miejskich oraz zagospodarowanie odpadów.

Prof. Eugeniusz Chyłek z Narodowego Centrum Badań i Rozwoju zauważył, że w komunikacie Unii po raz pierwszy pojawiła się definicja biogospodarki.

Przygotowana strategia zaleca, aby łączyć wszystkie strumienie i na nie przeznaczyć znacznie dofinansowane.

II Horyzont przeznaczony jest na wspieranie doskonałości naukowej. Jego całkowity budżet wyniesie niemal 4 md euro. Konkursy będą ogłaszane co 2 lata (a nie co roku, jak dawniej). Wynik pierwszego etapu Horyzontu jest obecnie oceniany przez koordynatorów (proszą o uzupełnienia).

Projekt ERA NET Plus został już uruchomiona w tym roku. Projekty tego typu zostały zapoczątkowane w 2002 r. Ich celem jest budowanie Europejskiej Przestrzeni Badawczej – obszaru wolnego przepływu wiedzy, mobilności naukowców, optymalnego wykorzystania punktów stycznych między narodowymi programami badawczymi poszczególnych krajów i zacieśnienie współpracy naukowo-badawczej na terenie Europy.

Patrik Navard CEMEF Francja omówił możliwości rozwoju biogospodarki. Wszyscy wiedzą, co to jest biomasa, ale jej wykorzystanie nie wymaga dużej wiedzy, np. cegła z biomasy, z drewna. Ale bioróżnorodność produktów stwarza problemy np. polimery robione z bambusa: z sekcji środkowej, dolnej i górnej mają różne parametry.

Są bardzo różne definicje sieciowania innowacji. A chodzi o to, aby produkty były wprowadzone do obrotu i na rynek. Aby klient chciał je kupić, nawet jeżeli będą droższe.

Nie wszystkie innowacje wymagają badań. Np. badań nie wymaga celuloza bakteryjna, lub wprowadzanie roweru w miastach.

Również badanie nie musi dać wyniku pozytywnego. Nowatorskie badania robimy, gdy mamy nadzieję na pozytywne wyniki. Ale do obrotu powinny być wprowadzanie tylko produktu, które pomyślne przeszły badania innowacje. Niestety błędna definicja innowacji powoduje, że 30% wynalazków nie uda się skomercjalizować. Sponsorzy często dają środki na rzeczy, które nie powinny być dofinansowywane. Musimy przestać mylić badania z innowacją.

Musimy wiedzieć, jak wykorzystywać wyniki badań i dlatego potrzebne jest nam sieciowanie: tworzenie obszaru zaufania uczestników. Jak nie będzie zaufania, nie będzie rozmowy. Istnieje wiele uśpionych pomysłów – brakuje nam czasu, brakuje zasobów, ekspertyz.

Stworzenie sieci wymaga kilku lat. Trzeba pamiętać o strukturze kaskady. Tu w Łodzi jest taka sieć m. in. zajmująca się polisacharydami.

Prof. Eugeniusz Chyłek ocenia, że Polska nie jest krajem innowacyjnym. Tylko region mazowiecki uznawany jest za taki. Strategiczne obszary dotyczą gleby, wody i bioróżnorodności. My mamy największy problem z wodą techniczną.

Fundusz spójności w Polsce jest wykorzystywany bardzo innowacyjnie. Ważną kwestią jest precyzyjne wykonywanie wszystkich poleceń.

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego zatwierdziło przygotowany przez Radę NCBR, strategiczny programu badań naukowych i prac rozwojowych „Środowisko naturalne, rolnictwo i leśnictwo” – BIOSTRATEG. Program obejmuje pięć strategicznych obszarów problemowych, wynikających bezpośrednio z Krajowego Programu Badań, zgodnych z priorytetowymi kierunkami badań prowadzonych obecnie w Unii Europejskiej i na świecie. Obszarami tymi są:

  • Bezpieczeństwo żywnościowe i bezpieczeństwo żywności;
  • Racjonalne gospodarowanie zasobami naturalnymi ze szczególnym uwzględnieniem gospodarki wodnej;
  • Przeciwdziałanie i adaptacja do zmian klimatu, ze szczególnym uwzględnieniem rolnictwa;
  • Ochrona bioróżnorodności oraz zrównoważony rozwój rolniczej przestrzeni produkcyjnej;
  • Leśnictwo i przemysł drzewny.

Są to duże projekty. Nie mogą być niższe niż 10 mln. Stworzono limit: na badania – 18 m-cy i wdrożenia 18 m-cy. Powinny aktywizować komercjalizację.

Prof. Ewa Gulczyńska z Instytutu Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi omówiła zalety karmienia piersią. Bez niego nie będzie zdrowego społeczeństwa, a my jesteśmy gorsi o 50% od państw żywiących się fast foodami.

Dr Ewa Sadowska-Kowalska prezes Fundacji Rozwoju Przedsiębiorczości stwierdziła, że Fundacja stara się łączyć teorię z praktyką. Odkrycia naukowe czasami dają wybuch, po którym następuje gwałtowny rozwój, ale Fundacja opiera się na wdrożeniach bardziej bezpośrednich.

Jan Bocian prezes Polbio przypomniał, że w Łodzi istnieje Klaster Zielonych Technologii, a Bożena Ziemniewicz, że obecnie tworzona jest „Polityka Miejska” przez Min. Infrastruktury .

 


 

Po wykładach plenarnych uczestnicy udali się na rozmowy w Regionalnych Panelach Biogospodarki:

I. PANEL – Zielona Infrastruktura

Gospodarzem panelu było Europejskie Regionalne Centrum Ekohydrologii pod auspicjami UNESCO, a moderatorem dr Iwona Wagner – Katedra Ekologii Stosowanej, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska, Uniwersytet Łódzki; Europejskie Regionalne Centrum Ekohydrologii pod auspicjami UNESCO. Rozpoczęła omówieniem tematu „ZIELONA I BŁĘKITNA INFRASTRUKTURA – KONKURENCYJNOŚĆ I ROZWÓJ REGIONÓW W EUROPIE 2020+”.

Następnie Krzysztof Apostolidis prezes Fabryki Biznesu Sp. z o. o. opowiedział o „SUKCESJI JAKO PRZYKŁAD ZIELONEJ INFRASTRUKTURY” – dużym centrum handlowym. Przy budowie przyjęto strategię angielską, a nie amerykańską, ponieważ Anglicy lepiej starają się dostosować nowoczesność do starej infrastruktury. Parking dla samochodów to cylinder: na dole jest zbiornik przeciwpożarowy, a dach to zbiornik wody i miejsce na zieleń, która jest podlewana zebraną wodą.

System ma kilka regulacji. Użytkownicy ma limit od-do, aby nie wyłączali pompy u siebie i nie korzystali z chłodzenia z przestrzeni publicznej. Jest system badający szczelność (po zamknięciu wody bada się, czy nie ma ubytków, bo to jest nieszczelność). Kupując np. kafle w Chinach, wożenie niszczy środowisko. Zakupy robiono w Polsce. Jak nie było – w Europie, nie było – dopiero szukano dalej. Zainstalowano prysznice dla rowerzystów. Pracownik przyjeżdżający rowerem jest dobudzony, pracuje od razu i jest zdrowszy. Dlatego niektórzy pracodawcy dopłacają przyjeżdżającym rowerem.

Gdy buduje deweloper, to nie dba tak bardzo jak właściciel o dopracowane szczegółów. Trzeba to ujmować przepisach, aby nie było nonszalancji dewelopera. Sukcesję budowali sami.

Tomasz Jurczak z Katedry Ekologii Stosowanej Uniwersytetu Łódzkiego przedstawił „ZASTOSOWANIE ZIELONEJ INFRASTRUKTURY W EKOHYDROLOGICZNEJ REKULTYWACJI ZBIORNIKÓW WODNYCH” przy budowie zbiorników retencyjnych w Arturówku.

Największe zanieczyszczenia spływają do rzeki po pierwszej wiosennej fali deszczów, dlatego trzeba je budować kompleksowo. Rozpoczęto od 3 zbiorników na rzece Bzurze.

Największym problemem jest namuł, który gromadzi się w rowach na prywatnych działkach, bo właścicieli nie stać na ich oczyszczanie co roku. Przy upale następuje gwałtowny rozwój mikroorganizmów i uwalnianie fosforu do wody, który wypłukują duże lipcowe opady.

Również woda z jezdni nie wpływa już do zbiorników! Są trzy separatory:

  • W pierwszym są zatrzymywane osady, liście itp.
  • W drugi zatrzymuje się produkty ropopochodne.
  • W trzecim zbiorniku substancje organiczne rozkłada filtr biologiczny.
  • Tak wzbogacona woda powoduje rozwój roślin korzystnych, które lepiej rosnąc hamują rozwój sinic.

Rośliny potrzebują 2 – 3 lata, aby najlepiej zatrzymywać substancje, które przeszły przez śluzę filtracyjno-uzdatniającą. Zatrzymywanych jest wówczas 90% zawiesiny, 70% azot, 40% fosforanów itp.

System sedymentacyjno-biofiltracyjny okazał się najważniejszy dla ul. Wycieczkowej, ponieważ ona najbardziej zanieczyszczała zbiorniki Arturówka.

Duży koszt przebudowy ul. Wycieczkowej i budowa separatorów dała miastu znaczne oszczędności w odmulaniu, w porównaniu z usuwaniem co 1 – 2 – 3 lata namułu ze zbiorników Arturówka (w przeliczony dla 15 cm grubości). Odmulanie nawet 2 razy w roku (wiosna – jesień) 750 m2 zbiorników ochronnych jest dużo tańsze, niż odmulanie 7,5 ha co kilka lat. I dodatkowo jest tam zatrzymywana duża fala powodziowa po deszczach.

Jolanta Pacura z Regionalnego Punktu Kontaktowego Programów Badawczych UE omówiła „FINANSOWANIE ZIELONEJ INFRASTRUKTURY W RAMACH HORYZONTU 2020”. Dodała, że jest on korzystny, ale istnieje bardzo duża konkurencja.

Panel dyskusyjny rozpoczęła prof. zw. dr hab. Zofia Wysokińska, prorektor ds. współpracy z zagranicą Uniwersytetu Łódzkiego. Stwierdziła, że 99% środków unijnych idzie na biotechnologię i infrastrukturę. W naszym rejonie jest mało firm występujących o środki, a to ostatni okres, kiedy Polska ma szanse na tak duże pieniądze. Do przyszłego okresu rozliczeniowego będziemy mieli 75% dochodu Unii (zwłaszcza gdy wejdą Bałkany) i już skończy się tak duże wsparcie. Musimy w dalszym rozwoju stawiać na tworzenie i zakupy w Polsce.

Mamy duże doświadczenie w finansowaniu społecznościowym. Osób wspierających jest coraz więcej i stają się bardzo poważnym graczem. W Polsce wielu tworzy w garażach i w woj. łódzkim chcemy to rozwijać. Trzeba stworzyć czwartą siłę, organizacje motywujące wiele z tych osób.

Leopold Rolek, wynalazca z POLGIPS-u wspomniał o budynkach ekologicznych, energooszczędnych. W domu prawie każda rodzina spędza połowę życia. Dom w R-systemie ma niższe zużycie energii, od najlepszych obecnie budynków. Energia może być gromadzona przez gips, z którym Bełchatów nie wie co robić. Będą robione próby wykorzystania tej metody w budownictwie socjalnym, gdyż automatyczne ogrzewanie w domkach w tej technologii włącza się dopiero w połowie grudnia, przy ścianach o połowę cieńszych.

Dr Jacek Nowak z Instytutu Ogrodnictwa dodał, że przy każdej budowie musi być od razy przewidziane:

  • oczyszczalnia osiedla
  • zbiornik retencyjny
  • zielone dachy
  • zielone ściany

Można to łatwo osiągnąć, gdy przedsiębiorca nie dostanie grantu, jeżeli nie będzie współpracował z Instytucjami Naukowymi.

Krzysztof Apostolidis stwierdził, że konieczna jest współpraca przedsiębiorstw z Instytutami, bo historię przedsiębiorczości w porównaniu z Europą Zachodnią i Północną mamy krótką. Musimy dobrze inwestować. Trzeba dawać pracę mieszkańcom, zwłaszcza młodym.

II. PANEL – Możliwości finansowania działań wpływających na rozwój biogospodarki

Gospodarz panelu był Instytut Biopolimerów i Włókien Chemicznych, a moderatoremdr hab. inż. Danuta Ciechańska z Instytutu Biopolimerów i Włókien Chemicznych.

Wykłady wprowadzające:

  • „DZIAŁANIA INTEGRACYJNE NA RZECZ WZMOCNIENIA WSPÓŁPRACY ŚRODOWISK NAUKOWYCH I PRZEMYSŁOWYCH DLA ROZWOJU BIOGOSPODARKI” – dr hab. inż. Danuta Ciechańska, Dyrektor, Instytut Biopolimerów i Włókien Chemicznych
  • „BIODEGRADOWALNE WYROBY WŁÓKNISTE SZANSĄ DLA ROZWOJU NOWYCH APLIKACJI W POLSKIEJ GOSPODARCE” – prof. dr hab. inż. Izabella Krucińska, Katedra Materiałoznawstwa, Towaroznawstwa i Metrologii Włókienniczej, Wydział Technologii Materiałowych i Wzornictwa Tekstyliów, Politechnika Łódzka
  • „PRODUKCJA BIOGAZU Z ODPADÓW ORGANICZNYCH W EUROPEJSKIM PRZEMYŚLE ŻYWNOŚCI I NAPOJÓW” – dr inż. Radosław Ślęzak, Katedra Inżynierii Bioprocesowej, Wydział Inżynierii Procesowej i Ochrony Środowiska, Politechnika Łódzka

W panelu dyskusyjnym udział wzięli:

  • Patrick Navard, Mines Paris Tech, Center for Materials Forming (CEMEF), Francja
  • Eugeniusz Chyłek, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Przedstawiciel Polski w Stałym Komitecie ds. Badań w Rolnictwie przy Dyrektoriacie R&I Komisji Europejskiej
  • prof. dr hab. inż. Izabella Krucińska, Prodziekan Wydziału Technologii Materiałowych i Wzornictwa Tekstyliów, Politechnika Łódzka
  • dr inż. Beata Kolesińska, Pełnomocnik Rektora PŁ w Polskim Instytucie Technologii
  • dr Andrzej Siemaszko, Ekspert, Krajowy Punkt Kontaktowy
  • dr Ewa Wesołowska, Pełnomocnik Dyrektora ds. Projektów UE, Instytut Biopolimerów i Włókien Chemicznych
  • Regionalny Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE przy Uniwersytecie Łódzkim

Tematami przewodnimi dyskusji były:

  • krajowe środki dedykowane wspieraniu biogospodarki w nowej perspektywie finansowej;
  • Regionalny Program Operacyjny Województwa Łódzkiego na lata 2014-2020 jako główne, regionalne źródło środków finansujących działania na rzecz biogospodarki;
  • skuteczne mechanizmy finansujące działania systemowe w biogospodarce;
  • dyskusja na temat zawiązywania konsorcjów celem skuteczniejszego aplikowania o- i realizacji projektów na rzecz rozwoju biogospodarki.

III. PANEL – Srebrna gospodarka

Gospodarzem panelu był Uniwersytet Łódzki a moderatorem dr hab. Piotr Szukalski z Wydziału Ekonomiczno-Socjologiczny, Uniwersytet Łódzki oraz Katarzyna Majewska, reporterka i wydawca Łódzkich Wiadomości Dnia, TVP S.A. Oddział w Łodzi.

WYKŁADY WPROWADZAJĄCE:

  • „CENTRUM BADAŃ NAD ZDROWYM STARZENIEM UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO W ŁODZI – BILANS OTWARCIA I PERSPEKTYWY” – prof. dr hab. Lucyna Woźniak, Prorektor ds. Nauki, Uniwersytet Medyczny w Łodzi
  • „SREBRNA GOSPODARKA” – dr hab. Piotr Szukalski, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Uniwersytet Łódzki
  • „ZARZĄDZANIE WIEKIEM A SILVER ECONOMY” – dr Izabela Kołodziejczyk-Olczak, Katedra Pracy i Polityki Społecznej, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Uniwersytet Łódzki

W debacie udział wzięli:

  • Grażyna Busse, gerontolog, Stowarzyszenie HIPOKAMP, członek Rady ds. Polityki Senioralnej w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej
  • Magdalena Poulain, dziennikarz, prezes Fundacji 2035, przewodnicząca Komisji Dialogu Obywatelskiego
  • Piotr Tarnowski, Latarnicy Polski Cyfrowej
  • Andrzej Kaczorowski, Dyrektor, Wojewódzki Urząd Pracy w Łodzi
  • Alina Andrzejewska, Uniwersytet Trzeciego Wieku w Zgierzu
  • Barbara Sidor-Pietras, Zastępca Dyrektora, Regionalne Centrum Polityki Społecznej w Łodzi
  • Jacek Marek Kowalski, Stowarzyszenie Pomocy Osobom 65+ „Wykluczeni CYFROWO”
  • Marco Dolzan, Sensilab Polska
  • Grażyna Zych, ekspert nowoczesnych technologii komunikacyjnych

Tematami przewodnimi debaty były:

  • rynek dóbr i usług dla osób starszych – możliwości rozwoju na terenie Łodzi, województwa łódzkiego, Polski
  • seniorzy jako siła napędowa zmian – jak wzmocnić u nich poczucie sprawstwa?
  • promocja pozytywnego wizerunku starzenia się jako okresu aktywności, różnorodności i dynamicznego rozwoju;
  • przeciwdziałanie dyskryminacji osób starszych w życiu społecznym i publicznym – problemy ageizmu w Polsce;
  • wykorzystanie potencjału osób starszych;
  • integracja międzypokoleniowa – promowanie współpracy międzypokoleniowej;
  • aktywizacja społeczności senioralnej;
  • bariery i czynniki wspierające aktywność społeczności senioralnej;
  • przykłady dobrych praktyk – środowisko przyjazne aktywności seniorów;
  • życie z pasją – przykłady dynamicznego i konstruktywnego podejścia do starości.

IV. WARSZTATY – Hałas jako zagrożenie cywilizacyjne

Gospodarzami warsztatów były KROBAN i Audio SAT Sp. z o.o.

WYKŁADY WPROWADZAJĄCE:

  • „UBYTKI SŁUCHU SPOWODOWANE HAŁASEM JAKO CHOROBA CYWILIZACYJNA” – Stanisław Sobczyk, Audio SAT Sp. z o.o.
  • „NIEKORZYSTNY WPŁYW HAŁASU NA PACJENTÓW SZPITALNYCH” – Wioletta Cedrowska-Adamus, Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki
  • „HAŁAS W SZKOLE” – Marek Zarzycki, Dyrektor, Szkoła Podstawowa Nr 162 w Łodzi
  • „JAK SKUTECZNIE CHRONIĆ SIĘ PRZED HAŁASEM” – Stanisław Sobczyk, Audio SAT Sp. z o.o.

Po panelu dyskusyjnym zainteresowani mogli przejść badania przesiewowe.

V. Chętni mogli też wziąć udział w grze biznasowej

Po rozmowach panelowych wszyscy spotkali się ponownie w sali Satin na podsumowaniu Kongresu.

Po krótkim podsumowaniu powyższej debaty Zielona Infrastruktura, przedstawiono wnioski z panelu Srebrna gospodarka. Ustalono, że coraz bardziej starzejącym się społeczeństwie ważnej jest:

  1. Wprowadzanie i wdrażanie badań dotycząca zdrowia i związanych ze starzeniem się;
  2. Rozpoznanie potrzeb oraz przygotowanie specjalistycznych usług na rzecz osób starszych: rozrywki, wypoczynku i kultury;
  3. Zarządzanie wiekiem – ekonomiczny system zarządzania wiekiem, wydłużanie aktywności zawodowej itp.

Na panelu dotyczącym możliwości finansowania działań wpływających na rozwój biogospodarki akcentowano potrzebę zintegrować się:

  1. Utworzenie nowego centrum naukowo-przemysłowego. Skupienie jednostek naukowych wszystkich szczebli (ok 30).
  2. Powinno się szerzej publikować wyniki realizacji projektów – biodegradowalne materiały polimerowe i inne.

Wyższa Szkoła Zawodowa w Skierniewicach przypomniała Dzień Biogospodarki, zorganizowany przez uczelnię dzień wcześniej w Skierniewicach. Na festynie były potrawy regionalne, prezentacja filmów turystycznych m. in. dla seniorów, tłoczenie na zimno oleju lnu i rzepaku, a z pozostałości zrobione mydło.

Na zakończenie Jacek Skwierczyński dyr. Departamentu Przedsiębiorczości Urzędu Marszałkowskiego w Łodzi pożegnał gości i zaprosił na następną Konferencję za rok.